Kiradan şikayetçi marinalar sistemin değişmesini istiyor!

Kiradan şikayetçi marinalar sistemin değişmesini istiyor!
24 Eylül 2018 12:00

Son beş yılda marina kapasitesi yüzde 24 büyüdü. Ancak pazardan hizmet alan tekne sayısındaki artış yüzde 5 ile sınırlı kaldı. Fazla kapasitenin sıkıntıya neden olacağına dikkat çeken marina sektörü, ciro üzerinden belirlenecek yüzde oranında kira vermek istiyor.

 

 

Haftalık ekonomi dergisi Ekonomist’te ye alan Ayşegül Sakarya imzalı haberde şöyle deniyor:

 
Son yıllarda marina ve yatçılık sektöründeki potansiyelin dikkat çekmeye başlamasıyla bu alana yönelik yatırımlar artmaya başladı.

Kültür ve Turizm Bakanlığının 2023 Turizm Master Planı kapsamında deniz turizminin büyümesine yönelik hedefler konuldu.
Bu doğrultuda yapılan projeler sayesinde son beş yılda kapasite toplam yüzde 24 büyüdü. Ancak gerek global sorunlar gerekse Türkiye’deki durum nedeniyle pazardan hizmet alan tekne sayısındaki artış sadece yüzde 5 ile sınırlı kaldı.
Önümüzdeki beş yıllık dönemde ise büyümenin yüzde 30 düzeyinde olması ve kapasitenin 30 binin üzerine çıkması öngörülüyor.

İki tür kira bedeli var

Halihazırda marinalar Milli Emlak’a iki tür kira bedeli ödüyor. Bunlar irtifak hakkı ve kullanma izni bedeli. Gerek kara alanı ve gerekse deniz yüzeyine ödenen kira bedellerinde metrekare bazında bölgedeki emlak fiyatları baz alınıp hesaplanıyor. Bu rakam her yıl Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan Yurtiçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) enflasyonu oranında artırılıyor.
Ataköy Marina Genel Müdürü Süheyl Demirtaş, kiraların marinaların gelişimini ve yatırımların teşvikini önlediğini ifade ediyor.
Demirtaş, “Ataköy Marina tarafından 2018 yılı için ödenmesi gereken bedel toplamı yaklaşık 30 milyon TL. Ayrıca, liman ve kiralık alanlardan (marina & marina park) elde edilen cirolardan yüzde 1 hasılat payı ödeniyor. Bu kiralar bizi Akdeniz’de diğer ülkelerle rekabet edemez hale getiriyor” diyor.

 

Doluluk % 80

Türkiye marinalarının bağlama kapasitesi 18 bin, mevcut tekne sayısı ise 14 bin. Yani doluluk oranı yüzde 80. İstanbul marinalarında bağlama kapasitesi 5 bin 100 iken tekne sayısı ise 3 bin 637. Yani İstanbul’da doluluk oranı yüzde 72. Bu haliyle bile sektörde atıl kapasite oluştuğuna dikkat çeken Süheyl Demirtaş, marina yatırımcıları için ayakta kalmanın zorlaştığını söylüyor.

 

Koç Topluluğu bünyesindeki Setur, Türkiye’nin en büyük marina işletmecileri arasında. Şirket, Türkiye’deki dokuz marinasına ek olarak Midilli’deki marinasıyla birlikte toplam 10 marinada faaliyetlerini sürdürüyor. 6 bin civarı yat bağlama kapasitesiyle Akdeniz çanağının da önde gelen zincir marinaları arasında yer alıyor. Setur Marina’nın genel müdürü Emre Doruk, “Kira bedelinin ciroya endekslenmesi, bir diğer ifadeyle performansa dayalı olması arzu ettiğimiz bir sistem. Ne kadar çok ciro üretilirse kira da o kadar yüksek olur” diye konuşuyor.

 

Yeni modele geçilmeli

 

2015 yılında faaliyete geçen Viaport Marina, İstanbul’daki yeni marinalardan biri. Denizde 720, karada 100 tekne kapasitesi var. Viaport Marina Müdürü Sinan Arslan, fiyatların Akdeniz ülkeleriyle rekabeti zorlaştırdığını söylüyor. Türkiye’ deki marinaların tesis ve hizmet kalitesinin özellikle Akdeniz çanağındaki Yunanistan, Hırvatistan ve İtalya gibi ülkelerin üzerinde olduğuna dikkat çeken Arslan, tüm bunların işletme sürecindeki maliyetlerin artmasına neden olduğunu belirtiyor. Sinan Arslan’ın dikkat çektiği diğer nokta ise Türkiye’de marina yatırımı yapmanın ihale dosyasının alınmasından başlayıp işletme izni ve yatırım süreçlerinin sona ermesine kadar çok yüksek maliyetlerin ortaya çıktığı bir yatırım süreci olması. Yatırımcının bu maliyetleri fiyatlara yansıtmak zorunda olduğunu belirten Arslan, marinaların hem yatırım hem de işletme süreçlerinde kesinlikle daha fazla desteklenmesi gerektiğini söylüyor.

 

 

 

 

 

Yorumlar

Yorumlar